แนวทางเพิ่มประสิทธิภาพพลังงานของระบบลมอัด (Compressed Air Energy Efficiency)
ระบบลมอัดเป็นหนึ่งในระบบที่ใช้พลังงานสูงที่สุดในโรงงานอุตสาหกรรม การปรับปรุงประสิทธิภาพพลังงานของระบบลมอัดอย่างเป็นระบบ ไม่เพียงช่วยลดค่าไฟฟ้า แต่ยังช่วยลดการปล่อย CO₂ และเพิ่มเสถียรภาพในการผลิตในระยะยาว
แนวทางที่แนะนำคือ กลยุทธ์แบบ 2 ขั้นตอน (Two-Stage Strategy) เพื่อควบคุมการใช้พลังงานอย่างยั่งยืน

ภาพแสดงการตรวจวัดและวิเคราะห์ระบบลมอัดในโรงงานอุตสาหกรรม โดยใช้เซนเซอร์วัดการไหล แรงดัน Dew Point และพลังงาน เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพพลังงาน ลดการรั่วไหล และลดต้นทุนการผลิต
Step 1: ลดความต้องการใช้ลมอัดจากต้นทาง (Minimise Demand)
1.1 เลือกเทคโนโลยี Automation ให้เหมาะสม (Electric vs Pneumatic)
การเลือกใช้ระบบขับเคลื่อนที่เหมาะสมส่งผลโดยตรงต่อการใช้พลังงาน
-
การเคลื่อนไหวทั่วไป (Simple movements)
→ ระบบไฟฟ้า (Electric Drives) มีความแม่นยำและประสิทธิภาพสูงกว่า -
งานกดอัด / Press-in Process
→ เลือก Pneumatic หรือ Electric ขึ้นกับแรงกดและระยะเวลาการทำงาน -
งานที่ต้องใช้แรงค้าง (Holding Force)
→ ระบบลมอัดมีประสิทธิภาพดีกว่า เพราะมอเตอร์ไฟฟ้าต้องใช้พลังงานตลอดเวลาเพื่อรักษาตำแหน่ง
สรุป:
Electric เหมาะกับการเคลื่อนไหว แต่สำหรับงานค้างตำแหน่งอาจใช้พลังงานมากกว่าระบบลมอัดถึง 22 เท่า
แนวทางที่ประหยัดพลังงานที่สุดคือ การผสมผสานทั้งสองเทคโนโลยี โดยพิจารณาจาก Total Cost of Ownership (TCO)
1.2 กำจัดการรั่วไหลของลมอัด (Eliminate Compressed Air Leaks)
การรั่วไหลของลมอัดสร้างความสูญเสียทางเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมอย่างมหาศาล
แม้ท่อสแตนเลสหลักจะมีความทนทานสูง แต่ การรั่วไหลส่วนใหญ่มักเกิดในสายการผลิต เครื่องจักร และจุดเชื่อมต่อ
แนวทางที่มีประสิทธิภาพ:
-
ใช้ Ultrasonic Leak Detector
-
ใช้ Acoustic Camera เพื่อมองเห็นตำแหน่งรั่วไหลแบบเรียลไทม์
🔗 Internal Link: เครื่องตรวจจับการรั่วไหลของลมอัด (Ultrasonic Leak Detection)
Step 2: ปรับปรุงการผลิตและการปรับปรุงลมอัดให้เหมาะกับความต้องการจริง
เมื่อสามารถระบุความต้องการใช้ลมอัดที่แท้จริงได้แล้ว ขั้นตอนต่อไปคือการออกแบบระบบให้มีประสิทธิภาพสูงสุด
2.1 สภาพอากาศทางดูด (Intake Conditions)
ปัจจัยสำคัญ ได้แก่:
-
อุณหภูมิ
-
ความชื้น
-
การระบายอากาศ
-
ความดันสัมบูรณ์
อุณหภูมิที่สูงเกินไปหรือการระบายอากาศไม่เพียงพอ จะทำให้ต้นทุนพลังงานของคอมเพรสเซอร์เพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน
2.2 ระบบควบคุมคอมเพรสเซอร์ (Compressor Control)
การจัดวางระบบที่เหมาะสม เช่น:
-
1 เครื่อง Variable Speed Compressor สำหรับโหลดแปรผัน
-
2 เครื่อง Base Load Compressor สำหรับโหลดพื้นฐาน
ข้อดี:
-
ประสิทธิภาพสูงที่ช่วงโหลด 40–80%
-
แรงดันลมสม่ำเสมอ
-
มี Redundancy ลดความเสี่ยงการหยุดการผลิต
2.3 ระบบกู้คืนความร้อน (Heat Recovery)
ความร้อนที่เกิดจากการอัดลมสามารถนำกลับมาใช้ได้ เช่น:
-
น้ำร้อน
-
ระบบทำความร้อนในโรงงาน
ช่วยลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงานโดยรวมของระบบลมอัด
2.4 อายุระบบ สภาพ และการบำรุงรักษา
ระบบลมอัดที่เก่า หรือไม่ได้รับการบำรุงรักษาอย่างสม่ำเสมอ จะสูญเสียประสิทธิภาพและเพิ่มต้นทุนโดยไม่จำเป็น
การตรวจสอบและบำรุงรักษาเชิงป้องกันเป็นสิ่งจำเป็นเสมอ
2.5 ปรับระดับแรงดันให้เหมาะสม (Pressure Optimisation)
การเพิ่มแรงดันเพียง 1 bar สามารถเพิ่มการใช้พลังงานได้ 5–7%
แรงดันที่สูงเกินจำเป็นมักเกิดจาก:
-
ไส้กรองอุดตัน
-
การรั่วไหล
-
ขนาดท่อไม่เหมาะสม
2.6 ถังลมและท่อแบบวงแหวน (Compressed Air Tanks & Ring Lines)
-
ถังลมช่วยรักษาแรงดันให้เสถียร
-
ท่อวงแหวนช่วยกระจายลมอย่างสม่ำเสมอ
-
ขนาดท่อที่เล็กเกินไปทำให้เกิด Pressure Loss สูง
2.7 คุณภาพลมอัดตามมาตรฐาน ISO 8573-1
อุตสาหกรรมอาหาร ยา และการแพทย์ ต้องการคุณภาพลมอัดสูงมาก
การอบแห้งและกรองลมต้องสมดุลระหว่าง คุณภาพและต้นทุนพลังงาน
🔗 Internal Link: เซนเซอร์วัด Dew Point และคุณภาพลมอัด (FA510 / DS400)
2.8 การเลือก Desiccant Dryer สำหรับงานที่ต้องการลมแห้งมาก
-
Cold Regenerating
ใช้ลมอัด 12–20% ในการ Regeneration -
Hot Regenerating
ใช้พลังงานความร้อน แต่ลดหรือไม่ใช้ลมอัด
สามารถใช้ Heat Recovery จากคอมเพรสเซอร์ได้
คุณไม่สามารถปรับปรุงสิ่งที่คุณไม่เคยวัด (You can’t optimise what you don’t measure)
เซนเซอร์เป็นหัวใจสำคัญของการเพิ่มประสิทธิภาพระบบลมอัด
การวัดแบบต่อเนื่องช่วยให้:
-
ตรวจพบความผิดปกติได้เร็ว
-
ลดต้นทุน
-
เพิ่มความยั่งยืน
สินค้าที่เกี่ยวข้อง (Internal Links)
-
🔗 DS 500 Intelligent Chart Recorder – วิเคราะห์ระบบลมอัดและพลังงาน
-
🔗 VA 500 Flow / Consumption Sensor – วัดปริมาณลมอัด
-
🔗 FA 510 Dew Point Sensor – ตรวจวัดความชื้นในลมอัด
-
🔗 CS Pressure Sensor – วัดแรงดันลม
-
🔗 CS Current Clamp – ตรวจสอบการใช้พลังงานไฟฟ้า
ดูรายละเอียดทั้งหมดได้ที่ enlarge.co.th